Việc nhà vua Thái Lan Bhumibol Adulyadej vừa băng hà đặt ra nhiều câu hỏi về tương lai của nền kinh tế Thái Lan trong thời gian tới. Trong 70 năm trị vì, ông là người có nhiều đóng góp cho sự phát triển của ngành nông nghiệp, cũng như bảo đảm sự ổn định chính trị cho Thái Lan, dù nước này từng trải qua khá nhiều cuộc đảo chính.
Những tác động về kinh tế
Chứng khoán Thái Lan giảm 5% trong tuần sau khi nhà vua băng hà. Đồng baht Thái hạ 2% so với USD. Những lo ngại chủ yếu gắn với yếu tố chính trị, khi Chính phủ Thái Lan được bầu một cách dân chủ bị quân đội lật đổ hai lần trong thập niên qua.
 |
| Nhà vua Thái Lan Bhumibol Adulyadej có nhiều đóng góp cho công cuộc phát triển kinh tế – xã hội |
Các nhà kinh tế tại Capital Economics cho biết, nhà vua giúp tăng thêm phần nào tính hợp pháp cho chính phủ quân sự hiện tại. Không có ông, nước này có thể đã rơi vào nội chiến nhiều lần trong thập niên qua. Capital Economics cho rằng thật khó để lạc quan về triển vọng kinh tế trung hạn của Thái Lan, ít nhất cho đến khi bức tranh chính trị trở nên rõ ràng hơn.
Trong lĩnh vực du lịch, còn quá sớm để đánh giá những tác động tức thì, lệnh cấm vui chơi và sử dụng đồ uống có cồn cùng với 12 tháng quốc tang có thể khiến nhiều khu nghỉ mát của “đất nước chùa Vàng” trở nên kém hấp dẫn đối với một số du khách.
Chính phủ Thái Lan cũng nhận thức rõ rằng việc đóng cửa doanh nghiệp và các bộ ban ngành kéo dài trong thời gian quốc tang có thể tác động xấu đến nền kinh tế vốn đang chật vật của nước này, đặc biệt khi mùa du lịch cao điểm sẽ bắt đầu vào tháng 12 tới.
Nền kinh tế Thái Lan khá ảm đạm trong những năm gần đây. Tuy nhiên, du lịch nổi lên là một trong những điểm sáng. Theo Hội đồng Du lịch và Lữ hành Thế giới, lĩnh vực này chiếm ít nhất 10% GDP, tạo ra 5,4 triệu việc làm, giúp nước này tăng dự trữ ngoại tệ.
Tuy nhiên, Kee Chou Ng, một nhà phân tích của RHB Capital Bhd, đánh giá sự kiện nhà vua băng hà có thể không gây tác động đáng kể đến du lịch Thái Lan vì du khách thế giới khá “miễn dịch” với những diễn biến chính trị tại quốc gia này.
Ông nói đến việc ngay cả sau những vụ nổ bom, du khách vẫn đặt vé đến đây. Thái Lan đang mở rộng các sân bay và xây dựng hệ thống giao thông đến các điểm mới về du lịch. Nhà phân tích này ước tính đất nước này sẽ đón 33 triệu lượt du khách trong năm nay và 36 triệu lượt vào năm 2017.
Giới phân tích tại hãng Eurasia Group cho rằng bất kỳ biến động thị trường nào xung quanh sự ra đi của nhà vua cũng sẽ là ngắn hạn vì sự kế vị sẽ ổn định về mặt chính trị và thể chế. Một báo cáo của Eurasia Group gần đây cũng tỏ ra lạc quan: môi trường đầu tư ở Thái Lan sẽ chỉ chịu ảnh hưởng rất nhỏ, và chỉ kéo dài trong vòng 100 ngày sau khi nhà vua băng hà.
Dù có lo ngại rằng các dòng vốn ngoại đổ vào Thái Lan có thể đảo ngược sau khi nhà vua băng hà, nhưng thực ra mức độ phụ thuộc vào dòng vốn này của Thái Lan không cao như các nước láng giềng. Chỉ có 14% trái phiếu Chính phủ Thái nằm trong tay người nước ngoài, so với 40% ở Indonesia và 52% ở Malaysia.
Ông Jean-Charles Sambor, Phó giám đốc bộ phận thị trường mới nổi của BNP Paribas Investment Partners, cũng không lo lắng về triển vọng dài hạn của kinh tế Thái Lan. Theo ông, các chỉ số cơ bản của Thái Lan như cán cân ngân sách chính phủ, dự trữ ngoại tệ, cán cân thương mại và niềm tin vào ngân hàng trung ương đều đang ở mức tốt.
Hình ảnh nhà vua với đất nước
Nhà vua Adulyadej sinh năm 1927. Theo Hiến pháp Thái Lan, ông được chỉ định làm vua vào năm 1946 sau khi anh trai là nhà vua Ananda Mahidol mất. Sau khi lên ngôi, ông sang Thụy Sĩ để hoàn tất chương trình chuyên về luật và khoa học chính trị. Ông chính thức đăng quang vào năm 1950, là vị quân chủ trị vì lâu nhất thế giới hiện nay. Hầu hết người dân Thái Lan chưa biết đến vị vua nào khác trong cuộc đời mình. Nhà vua Adulyadej được xem là biểu tượng của sự đoàn kết đất nước.
Nhà vua Adulyadej được xem là nhân vật chủ chốt trong việc đưa Thái Lan trở thành nền kinh tế lớn thứ hai Đông Nam Á, cũng như nằm trong nhóm dẫn đầu thế giới về xuất khẩu nông sản và du lịch. Ông là một trong những vị vua được yêu mến nhất lịch sử Thái Lan nhờ hơn 2.000 dự án về phát triển làm thay đổi cuộc sống hàng triệu nông dân nghèo.
Ngày sinh nhật nhà vua là quốc lễ, được xem như “Ngày của cha” và Quốc khánh của Thái Lan. Với những đóng góp to lớn đó, Nhà vua Adulyadej đã được Tổng thư ký Liên hợp quốc Kofi Annan trao tặng “Huy chương Thành quả trọn đời vì Phát triển” vào tháng 6/2006.
Vua Bhumibol còn là một chính trị gia tinh tế, sắc sảo được tất cả các đảng phái chính trị, quân đội, cảnh sát lắng nghe và tuân thủ. Trái với bề ngoài lạnh lùng, nghiêm nghị trong bộ quân phục, vua Thái Lan rất quan tâm đến những việc làm, những dự án thiết thực nhằm cải thiện đời sống của thần dân, đặc biệt là ở vùng nông thôn.
Ông đã có nhiều ý kiến đóng góp cho các cuộc cách mạng dân chủ cũng như hiện đại hóa đất nước Thái Lan. Ngay cả cái tên của ngài cũng mang nhiều ý nghĩa quyền lực, trong tiếng Thái, Bhumibol Adulyadej có nghĩa là “Sức mạnh của miền đất với quyền lực vô song”.
Chế độ quân chủ chuyên chế ở Thái Lan được xóa bỏ vào năm 1932, do vậy trên nguyên tắc nhà vua không được can thiệp vào chính trị và đứng trên các đảng phái. Thế nhưng, trong hậu trường, Vua Bhumibol lại là một chính trị gia tinh tường, đầy quyền uy, trở thành một cố vấn đắc lực cho nhiều đời thủ tướng mặc dù bên ngoài ngài vẫn trầm tĩnh và kín đáo. Mỗi khi đất nước Thái Lan rơi vào khủng hoảng, tiếng nói của nhà vua như là một chỉ dụ để trấn an người dân, làm dịu tình hình.
Trong cuộc khủng hoảng chính trị thời gian qua tại Thái Lan, từ thủ tướng đến những người đối lập đều tuân thủ phủ dụ của nhà vua. Ngay cả phe đối lập cũng nói là sẽ tuân thủ những ý kiến của nhà vua để đưa Thái Lan thoát khỏi những bế tắc chính trị.
Theo Lê Minh, Thoibaonganhang.vn
